www.krachtvancultuur.nl/nl/actueel/2007/december/chinese_shadows

De Kracht van Cultuur


Warm portrait of Chinese shadow puppet players
December 2007 -

dvd: Chinese Shadows - Frank Kouwenhoven and Antoinet Schimmelpenninck

"There are too many gods here; one cannot keep track of them all," sighs the elderly puppet player Hu Zhenming during a visit to an ancient temple. The loveable Hu is one of the main characters in the surprising documentary Chinese Shadows.

The puppet players from the Chinese province of Gansu who are fighting against all hope to keep their tradition alive are from the same poor farming population that is their audience.

Gansu is plagued by extreme droughts and failed harvests. Many villages still have no electricity, meaning that shadow performances, which can be done using an oil lamp, are one of the scarce types of amusement available.

The players also have performances using three-dimensional rod puppets, but these attract far fewer viewers than the shadows. "That is not surprising," they say, "they are not really all that interesting. We primarily perform these to greet the gods."

This unconcerned but respectful treatment of ancient rituals of faith is characteristic for the puppet players. After an ailing infant "crosses the pass" during a performance, thereby costing the life of a rooster, one of them comments: "If you are ill, it is better to go to the doctor."

Endearing are the scenes at a village school, where Hu teaches the basic principles of puppet playing. The Cultural Revolution nearly wiped out all expressions of folk culture. These days the Chinese government supports including it in school curriculae. Sixty percent of elementary school children have applied for the puppet playing lessons. Some parents object, preferring their children to be educated in 'high' culture.

Daring but effective is the choice of music for Chinese Shadows. Where it really counts – during the performances – authentic, unpolished folk music is used. Scenes of the landscape and the population, however, are accompanied by a melancholic piano, including pieces written by Janacek, Sibelius and Smetana.

The future of shadow puppetry appears uncertain, but there is certainly reason for modest optimism. It is not without cause that the film closes with a shot of a boy enraptured in manipulating a shadow puppet for the first time.

Judith Marseille




Warm portret van Chinese schaduwpoppenspelers
december 2007 -

dvd: Chinese Shadows - Frank Kouwenhoven en Antoinet Schimmelpenninck

"Er zijn veel te veel goden hier, dat valt toch niet meer bij te houden", verzucht de bejaarde poppenspeler Hu Zhenming tijdens een bezoek aan een eeuwenoude tempel. De beminnelijke Hu is een van de hoofdpersonen in de verrassende documentaire Chinese Shadows.

De poppenspelers uit de Chinese provincie Gansu, die tegen de klippen op hun traditie in stand houden, zijn afkomstig uit dezelfde arme boerenbevolking die hun publiek vormt.

Gansu wordt geteisterd door extreme droogte en misoogsten. In veel plaatsen is nog geen elektriciteit, waardoor schaduwspel (dat met een olielamp kan werken) een van de weinige vormen van amusement is die voorhanden zijn.

De spelers verzorgen ook voorstellingen met driedimensionale stokpoppen, die veel minder bekijks trekken dan de schaduwen. "Niet verwonderlijk", vinden zij zelf, "er is ook eigenlijk niet zo veel aan. We doen het vooral om de goden te groeten."

Deze onbekommerde maar respectvolle omgang met oude godsdienstige rituelen kenmerkt de poppenspelers. Nadat tijdens een voorstelling een ziekelijke baby 'over de pas' is gegaan – en een haan daarbij het leven heeft gelaten - merkt een van hen op: "Als je ziek bent kun je beter naar de dokter gaan."

Ontwapenend zijn de scènes op een dorpsschooltje, waar Hu les geeft in de basisprincipes van het poppenspel. De Culturele Revolutie draaide alle uitingen van volkscultuur ooit bijna de nek om. Tegenwoordig ondersteunt de Chinese overheid opname ervan in het lesrooster. Zestig procent van de basisschoolleerlingen geeft zich op voor de poppenspellessen. Sommige ouders maken bezwaar; zij zien hun kinderen liever onderwezen worden in 'hoge' cultuur.

Gedurfd maar effectief is de muziekkeuze bij Chinese Shadows. Daar waar het er echt toe doet – bij de voorstellingen – wordt de authentieke ongepolijste volksmuziek gebruikt. Beelden van het landschap en de bevolking worden echter begeleid door de melancholieke pianoklanken van onder anderen Janacek, Sibelius en Smetana.

De toekomst van het schaduwspel lijkt ongewis, maar er is zeker grond voor een voorzichtig optimisme. Niet voor niets sluit de film af met het verrukte gezicht van een jongetje dat voor het eerst een schaduwpop manipuleert.

Judith Marseille