Henk Arends

Henk Arends was folklorist, verhalenverteller, en maakte opnames van traditionele muziek. Muzikaal anthropoloog Henk Arends, overleden op 72-jarige leeftijd op 27 september 1994, maakte in het midden van de jaren 1960 opnames van Northumbrian doedelzakpelers. Die opnames zijn uniek en van grote waarde. De nalatenschap van Arends, die als gescheiden man zonder kinderen en naaste familie overleed, raakte verpreid en is nooit gecatalogiseerd. Die nalatenscha pomvatte honderden tapes met geluidsopnames, een wetenschappelijke bibliotheek, honderden exotische muziekinstrumenten, langspeelplaten. Bij toeval raakte ik op de hoogte van het bestaan van de Northumbrian pipes opnames via Jeroen de Groot van de Doedelzakvereniging Nederland, die (een deel van) die opnames in zijn bezit bleek te hebben. Een groot deel van de rest van de nalatenschap van Arends (geluidsopnames en boeken) bleek in de bibliotheek van Stg. Chime in Leiden te liggen. Na enkele middagen bij Chime, waarbij ik het hele daar aanwezige opname-archief van Arends doorspitte, ontdekte ik nog enkele Northumbrian pipes opnames. (Er ligt ook nog ander interessant materiaal: irakees, turks, bulgaars...) De meeste opnames zijn inmiddels gedigitaliseerd. Ik heb met wat engelse Northumbrian pipes spelers gecorrespondeeerd, over de identificatie van spelers en nummers (want zo er al uitgebreide aantekeningen van Arends waren, dan zijn die verloren gegaan). Er zijn zelfs nog wat foto's gevonden, enkele kwamen na zijn overlijden bij toeval tevoorschijn tussen stapels "oude" kranten die weggegooid zouden gaan worden. Arends was in 1989 mede-oprichter en redakteur van het blad "Doedelzak" dat vier- tot zesmaal per jaar verscheen en dat hij samen met Jeroen de Groot volschreef. Doedelzak hield op te verschijnen op 01/01/2000.

In de jaren 1950 richtte hij het Genootschap voor Muzikale Volkenkunde op. Dat genootschap had een nieuwsbrief en organiseerde huisconcerten, waarvan een aantal werden opgenomen. Het fungeerde ook een aantal jaren als liaison voor de International Folk Music Council (nu ICTM) In de jaren 1960 maakte hij enkele reizen, waarbij zijn Uher werd meegenomen voor opnames. Dat was o.a. naar Northumbria, Bretagne (met Wouter Swets en Ernst Heins), Bulgarije (tweemaal een maand met Wouter Swets). Het archief aan opnames van Henk Arends bevatte de volgende soort opnames: 1. Concert opnames, vanaf midden jaren 1950 tot midden jaren 1960. a. Layka Karabey. A15 + A 16. b. Iraqi. ST2 c. Griekse muziek U4 kant 2 d. Gamelan Sunda U44 2.

Kopieën van langspeelplaten van folklore en ethnische muziek. 3. Radio-uitzendingen over folklore en ethnische muziek. 4. Opnames tijdens reizen. Het Genootschap voor Muzikale Volkenkunde (Society for Musical Ethnology, founded by Henk Arends as Exotic Music Society in 1956 was instrumental in stimulating and organizing activities in the field of ethnomusicology by professionals and amateurs till the end of the 1970s. It also acted for a number of years as the Netherlands section of the International Folk Music Council (now the International Council for Traditional Music). Their magazine was called "muziek en volkenkunde". Henk Arends used the following equipment: Uher 4200 report stereo 2-track recorder, serial number 192311076. According to price list of 01/01/1970 the price wass ƒ924 excl BTW., ƒ1035 incl. BTW (= 470 Euro). Inclusive of Blei-Gel (lead-gel) battery, frequency range: 40-20000Hz. Uher Z 114 transformator, serial number 192183; de Z111 price was then ƒ88 (= 40 Euro). AKG D 119 CS200 microphone, serial number 65322 Arends used mainly BASF magnotophon tape LGS 26 with a length of 360 m (diameter spool: 13 cm). With a speed of 19cm/sec this gives 30 min. recording time per side. Some tapes have a length of 280 m. All the tapes were packed carefully in plastic bag, free of dust,s inside carton boxes. The following tapes from the Henk Arends archives have been digitized. Tape U 48 I+II. Mono. 19 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 360 m. Original BASF-box. Bulgaria: Strumica and Sandanski. Recordings probably made in the early or mid-1960s. Original notes by Henk Arends in Dutch included. Fieldwork trip together with Wouter Swets. Currently no further information available. Probably singers and musicians identify themselves on tape in Bulgarian. Tape U 40 I+II. Mono. 19 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 360 m. Ponteland Folksong Club, Friday 15 April 1966. (Easter 1966 was on 10 April.) Colin Caisley: northumbrian pipes, Jim Sharp & Jill (from the Marsden club), Frank & Pete (Frank Purslow??), Joe Bennet: piano accordion, Billy Conroy: whistle, unidentified singers. Tape U 30 II. Mono. 19 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 360 m. Forster Charlton & Colin Caisley: Northumbrian smallpipes. Sunday night 31 January 1965, recording in Amsterdam at Henk Arends’ home. Forster Charlton & Colin Caisley were invited by the Engelse Verkeersbureau (English Tourist Bureau) in Netherlands, for a manifestation in The Hague and a concert in Amsterdam that got cancelled. Still they came for sightseeing to Amsterdam (with singer Ann Guthrie) and got to visit Henk Arends. Tape U 39 II. Mono. 19 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 360 m. Billy Pigg: Northumbrian smallpipes. Recorded Easter 1966 (sometime between 10 and 17 April) at Billy Pigg’s home at Hepple Woodside, Elsdon, Northumberland. Noted down by Colin Caisley. Three fiddle tunes, played by Nichol Caisley. Probably recorded 16 or 17 April 1966. Tape U 39 I. Mono. 9,5 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 360 m. Billy Pigg: Northumbrian smallpipes. Recorded Easter 1966 (sometime between 10 and 17 April) at Billy Pigg’s home at Hepple Woodside, Elsdon, Northumberland. Lots of hum and background noise, probably partially due to recording with 9,5 cm/sec, instead of 19 cm/sec. Tape U16 I. Mono. 19 cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 35, 270 m. Manuel Justo, from Orense Gascaies, Galicia, Spanje. he plays the gaita (Galician bagpipe). Tape U 24 I+II. Mono. 19cm/sec. 13 cm spool. Magnetic tape BASF LGS 26, 280 m. Greece and Serbia. Gaida and dumbelek (area of Edessa).